Nghị quyết 21-NQ/TW đang đặt ra một định hướng mới trong quản lý đất đai: Nhà nước tăng cường vai trò điều tiết, kiểm soát và quyết định giá đất dựa trên dữ liệu, phương pháp khoa học, công khai và minh bạch. Đây được xem là nền tảng quan trọng để hoàn thiện chính sách đất đai và hướng thị trường bất động sản phát triển ổn định hơn.
Giá đất không chỉ là câu chuyện của thị trường bất động sản
Giá đất tác động trực tiếp đến nhiều hoạt động của nền kinh tế, từ chi phí đầu vào của doanh nghiệp, tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đến công tác bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất.
Vì vậy, Nghị quyết 21-NQ/TW nhấn mạnh việc xác định giá đất cần dựa trên dữ liệu và phương pháp khoa học, đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch và hạn chế tình trạng thao túng giá, hình thành giá ảo.
Điểm đáng chú ý là Trung ương định hướng xây dựng tiêu chí, nguyên tắc, phương pháp và cơ chế kiểm tra, giám sát, trong khi địa phương quyết định giá đất phù hợp với thực tế địa bàn.
Hướng tới hài hòa lợi ích Nhà nước – người dân – doanh nghiệp
Một trong những vấn đề quan trọng được Nghị quyết đặt ra là chính sách tài chính đất đai phải tạo được sự cân bằng giữa Nhà nước, người sử dụng đất và nhà đầu tư.
Đặc biệt, giá trị tăng thêm của đất hình thành từ quy hoạch, đầu tư hạ tầng, chuyển mục đích sử dụng đất và mở rộng không gian đô thị cần có cơ chế điều tiết hợp lý.
Nguồn lực này được định hướng quay trở lại phục vụ phát triển hạ tầng, chỉnh trang đô thị, nhà ở cho thuê và các chính sách an sinh xã hội.
Với thị trường bất động sản, điều gì đáng kỳ vọng?
Khi cơ chế xác định giá đất ngày càng dựa nhiều hơn vào dữ liệu và được công khai, minh bạch, thị trường có thể từng bước giảm sự phụ thuộc vào những thông tin thiếu kiểm chứng hoặc các đợt tăng giá mang tính đầu cơ.
Đối với doanh nghiệp phát triển bất động sản, tính minh bạch và khả năng dự báo của chính sách đất đai có ý nghĩa rất lớn. Khi chi phí đất đai, nghĩa vụ tài chính và quy trình triển khai dự án được xác định rõ hơn, doanh nghiệp sẽ có cơ sở tốt hơn để xây dựng kế hoạch đầu tư dài hạn.
Đây cũng là điều kiện để thị trường chuyển dần từ tư duy “đất tăng giá” sang “đất được khai thác hiệu quả để tạo ra giá trị thực”.
Góc nhìn CONIC
Từ góc nhìn của CONIC, đất đai chỉ thực sự trở thành nguồn lực phát triển khi được đặt trong mối quan hệ với quy hoạch, hạ tầng, đô thị và nhu cầu thực của người dân.
Một tuyến đường mới, một hệ thống giao thông công cộng hay một khu đô thị được đầu tư bài bản đều có thể tạo ra giá trị gia tăng cho khu vực. Vấn đề quan trọng là giá trị đó cần được hình thành minh bạch, được điều tiết hợp lý và tạo ra lợi ích lâu dài cho cả cộng đồng.
Nghị quyết 21-NQ/TW vì vậy không đơn thuần là câu chuyện về “giá đất”. Đây là bước chuyển trong cách nhìn về đất đai: từ một nguồn lực cần quản lý sang một nguồn lực chiến lược cần được phân bổ hiệu quả cho tăng trưởng, phát triển đô thị và nâng cao chất lượng sống.